موسسه آموزش عالی الکترونیکی نور طوبی

فقه و مبانی حقوق اسلامی

fegh

خوانده شده 4393 بار

تعریف و هدف

تعریف و هدف

ريشه بسياري از مباني قانون گذاري در جمهوري اسلامي ايران فقه شيعه و قواعدي است كه ما آن را در چارچوب قواعد فقه مي شناسيم و به همین دلیل شناخت دقیق این قواعد از اهمیت خاصی برخوردار است. رشته  فقه و مبانی حقوق اسلامی، وظایف‌ و حقوق‌ انسان‌ را از دیدگاه‌ شریعت‌ الهی‌ بیان‌ می‌کند. نظام حقوقي كشور ما به ويژه در قوانين مدني و كيفري بر پايه مستحكم قرآن و فقه اسلامي بنا شده است، حقوقی‌ که‌ از روی‌ حکمت‌ و بر روی‌ محور مصالح‌ خردمندانه‌ است‌ و در زمینه‌ رابطه‌ میان‌ انسان‌ و خدا، رابطه‌ انسان‌ها با یکدیگر یا وظایف‌ انسان‌ نسبت‌ به‌ خود و طبیعت‌ می‌باشد. از همین جا می‌توان متوجه تفاوت میان رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی و رشته حقوق در مفهوم عام آن شد. زیرا رشته حقوق، اصولی را بیان می‌کند که از نظر عقل و عرف بشری، رعایت آنها در زندگی برای ایجاد نظم و امنیت لازم است. اصولی که امکان دارد طبق تشخیص عقل، مصلحت موقت اما فوری داشته باشد. اما فقه بیانگر مصالحی است که در تکامل انسان تأثیر دارد. بنابراین از نظر حقوق اسلامی، اصول و قوانین نباید تنها عامل نظم و امنیت باشد، بلکه باید انسان را نیز به کمال برساند. از این بابت احکام فقهی ممکن است که اعتبار جاودانه داشته باشند. هدف از رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی، تربیت متخصصان متعهد و آشنا به مسائل فقهي و حقوقي، اساتید مورد نیاز دانشگاهها و موسسات آموزش عالی، محققان و پژوهشگران مورد نیاز مراکز علمی و تحقیقاتی و کارشناسان مورد نیاز دستگاه قضایی کشور است. گرایش‌ فقه‌ و مبانی‌ حقوق‌ اسلامی‌، وظایف‌ و حقوق‌ انسان‌ را از دیدگاه‌ تشریعات‌ الهی‌ بیان‌ می‌کند.

فقه از دانش‌های دينی و اسلامی است که پایه‌های آن در زمان نبی‌ مکرم اسلام صلی الله علیه و آله و ائمه اطهار علیهم السلام نهاده شده است و به جهت نياز فراوان مسلمانان به احکام الهی در زندگی روزمره خود رشد و بالندگی بسياری داشته است. اين دانش تا پیش از تأسيس دانشگاه در ايران اصلی‌ترين دانش مورد توجه در حوزه‌های علميه بوده است و هم‌اکنون نیز طلاب حوزه‌های علميه فقه را به عنوان محوری‌ترين درس حوزوی می‌آموزند لکن اين دانش با تأسيس دانشگاه، برای نخستين بار به صورت رشته دانشگاهی در سال 1313 دردانشکده الهيات دانشگاه تهران تدريس گرديد. البته بايد عنايت داشت که فقه دانشگاهی با فقه حوزوی در هدف‌گذاری تفاوت‌هایی دارد. فقه در حوزه‌های علميه عمدتا با هدف مجتهدپروری و با روش‌های سنتی‌تر تدريس می‌شود لکن فقه دانشگاهی با توجه به محدوديت‌هایی که با آن مواجه است امکان مجتهدپروری ندارد و از اين روی با هدف محقق‌پروری و با روش‌های نوين‌تر سامان يافته است.
فقه به معناى فهم دقيق مسائل نظرى و استخراج و استنباط احكام شرعى از منابع دينی همانند قرآن، سنت، عقل و اجماع است. انسان پس از ايمان به خداوند و دين آسمانی او اسلام، از آنجا كه خود را بنده خداوند مى‏شمرد، لذا بر خود لازم مى‏داند كه رفتار و كردار خود را در همه جنبه‏هاى زندگى بر اساس قانون آسمانى و شريعت اسلام انجام دهد. از آن رو كه اوامر و نواهى شريعت در همه وقايع و رويدادها واضح و مشخص نبوده، بنا بر اين تعيين وظيفه انسان در برابر شريعت آسمانى، نيازمند بحث علمى دقيق و بررسى گسترده‏اى است. لذا علمی در ميان مسلمانان پديد آمد تا عهده‏دار کشف و تنظيم اين وظایف به نحو مدون شود. اين دانش همان فقه است که عبارت است از آشنايى مستدل با تعيين وظيفه شرعى انسان در برابر هر واقعه و وظيفه شرعى، يعنى نحوه رفتارى كه تبعيت از دين، انسان را بدان وا مى‏دارد تا بر طبق آن عمل كند

طول دوره و شکل نظام

طول دوره

طول دوره حداکثر 2 سال  که شامل واحدهای نظری و عملی خواهد بود. طول هر نیم سال تحصیلی 16 هفته می‌باشد.

 

تعداد واحد درسی

تعداد واحد درسی

الف - دروس اصلی: این دروس 34 واحد درسی می باشد.

ب - دروس جبرانی: 6 واحد درسی را به خود اختصاص داده است.

ج - از 34 واحد درسی برای دانشجویانی که تغییر شیوه آموزشی به پژوهشی داده اند 4 واحد به صورت پژوهشی (پایان نامه ) می گذرانند و آن دسته از دانشجویانی که بصورت آموزشی فارغ التحصیل می شوند 4 واحد درسی ( فقه تکمیلی، اصول تکمیلی ) را می گذرانند.

دانشجویان در طول دوره تحصیلی حدود 34 واحد درسی را می‌گذرانند.دانشجويان اين رشته همانند دانشجويان دیگر رشته های تحصیلی در صورت غیرمرتبط بودن رشته تحصیلی در مقطع کارشناسی علاوه بر دروس تخصصی رشته فقه و مبانی حقوق حدود 6 واحد درسی به صورت جبرانی (ادبیات عرب-فقه جبرانی-اصول فقه جبرانی) را در طول تحصیل می‌گذرانند.
از جمله دروس تخصصی اين رشته در اين مقطع می‌توان به فقه، اصول فقه، قواعد فقهی، و ... اشاره کرد. دانشجویان اين رشته همانند طلاب حوزه‌های علميه در فقه به ترتيب کتاب‌های شرح اللمعه شهيدين اول و ثانی، و المکاسب شيخ انصاری و در اصول فقه به ترتيب کتاب‌های اصول الفقه مرحوم مظفر و فرائد الاصول (الرسائل) شیخ انصاری را آموزش می‌بينند. مقطع دکترای تخصصی رشته فقه و مبانی حقوق از دو بخش آموزشی و پژوهشی تشکیل شده است. با این توضیح که دوره دکتری اين رشته، بصورت ناپیوسته است و برای ورود به مقطع دکتری، از داوطلبان به صورت کتبی و مصاحبه شفاهی آزمون به عمل می‌آید. طول دوره آموزشی در مقطع دکتری، چهار نیمسال تحصیلی و حداکثر دوره پژوهشی به منظور نگارش رساله پس از امتحان جامع، چهار نیمسال تحصیلی است. افزون بر این، هر ساله، بخش مهمی از دانش‌آموختگان اين رشته در مقطع دکتری دانشگاه‌های کشور جهت ادامه تحصیل پذیرفته می‌شوند و بخشی از ايشان برای تکميل تحصيلات خود در اين رشته به حوزه‌های علميه منتقل می‌شوند.
رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی در سال 1390 با گرایش الهيات و معارف اسلامی در دانشگاه نور طوبی تاسیس شد.
دانشجويان اين رشته از وجود اساتيد برجسته‌ای همچون حجت الاسلام و المسلمين دکتر محمد بهرامی خوشکار بهره می‌برند.
در حال حاضر، گروه فقه و مبانی حقوق دارای 8 عضو هيأت علمی (متشکل از دو دانشيار و شش استاديار) می‌باشد.

مدیر گروه

آیت ﷲ دکتر محمد بھرامی خوشکاریکی

دکتر محمد بهرامی خوشکار

تحصیلات : دکترا فقه و حقوق خصوصی ، احراز مرتبه اجتهاد

 دانشگاه شهید مطهری

 

کارشناسان گروه

esmailzadeh


شیما اسماعیل زاده

دکترا

فقه و مبانی حقوق اسلامی

 

شماره تماس : 61017203

شهریه دروس

مالی

شهریه ثابت : 6,844,800

شهریه هر واحد نظری : 1,254,420

شهریه هر واحد پایان نامه : 3,422,400